بیماری مادرزادی قلبی

بیماری مادرزادی قلبی (Congenital Heart Defect)

آنچه می خوانید

بیماری های قلبی عروقی طیف گسترده ای از بیماری های قلبی عروقی وخونی را شامل می شوند که اگر به یکی از آن ها مبتلا شوید، سلامت کلی بدن شما را تحت تاثیر قرار می دهد. یه همین علت هم حساسیت این نوع بیماری ها خیلی بالاست. به وجود آمدن هر کدام از این بیماری ها قلبی عروقی علل متفاوتی دارند یکی از آن ها مسائل وراثتی است. اینکه والدین اطلاعات لازم را درباره بیماری های مادرزادی قلبی داشته باشند، به آن ها کمک خواهد کرد تا با آگاهی گام بردارند و به منظور پیشگیری از آن ها اقدامات مورد نیاز را انجام دهند. بیماری قلبی مادرزادی از جمله مسائلی است که پدر و مادر‌ها با آن روبرو می شوند. از شایع ترین بیماری های قلبی، وجود سوراخ در قلب بیمار است که بیماری‌هایی مانند VSD , ASD را به همراه خواهد داشت.

بیماری مادرزادی قلبی در واقع یک نوع نقص در قلب بیمارند که از زمان تولد در ساختار قلب او وجود دارد. جالب است که بدانید خیلی از این نقص های مادر زادی قلبی در دوران بارداری و جنینی قابل تشخیص و درمان هستند.

نقص های مادرزادی قلبی معمولا به علت وجود مشکلاتی در دیواره های قلب بیمار، دهلیزهای قلب و رگ ها و سرخرگ‌های نزدیک به قلب بوجود می‌آیند. این مشکلات می توانند موجب بروز مشکلاتی در دستگاه خونرسانی شوند و هر یک از بیماری های قلبی نشانه های خاص خودشان را دارند، همچنین روش های درمانی متفاوت.  

بیماری مادرزادی قلبی چیست؟

از شایع ترین بیماری هایی که سالانه موجب مرگ و میر در کل دنیا می شوند، بیماری های قلبی هستند. ولی از شناخته شده ترین دلائل انواع بیماری های قلبی، می توان از مشکلات ارثی نام برد. این مشکلات ممکن است به اندام های مختلف قلب مرتبط باشد. از جمله آن ها می توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • دریچه قلب
  • سرخرگ ها
  • سیاهرگ ها
بیماری مادرزادی قلبی چیست؟

وجود هر گونه اختلال در هر یک از این اندام ها ممکن است سلامت جسمی فرد را به خطر بیندازد و  به همین علت هم تشخیص به هنگام بیماری ارثی قلبی خیلی اهمیت دارد.

CHD از بدو تولد در بدن نوزاد وجود دارد و ممکن است بر ساختار قلبی او و نحوه عملکرد صحیح آن اثر بگذارد. این مشکلات می توانند در نحوه گردش خون در بدن و داخل قلب تاثیر گذار باشند. CHD می تواند از حالت خفیف اش مانند وجود یک سوراخ کوچک تا حاد اش بخش های از دست رفته یا ضعیف قلب تفاوت داشته باشد.

بیشتر بخوانید: آریتمی قلبی

حدودا از هر 4 نوزادی که به دنیا می آیند 1نفر آن ها با نقص قلبی و دارای  CHD حاد هستند.  چنین نوزادانی دارای CHD حاد، در اولین سال زندگیشان به انجام عمل جراحی و  یا سایر اقدامات درمانی نیازمند هستند.

دلائل ایجاد بیماری های قلبی مادرزادی

از جمله مهم ترین دلائل این مشکلات قلبی شامل موارد زیر می شود:

خصوصیات ژنتیکی

خصوصیات و مشکلات ژنتیکی در همان بدو تولد در هر فردی، از جمله علل شایع در بوجود آمدن بیماری های مختلف قلبی است.

فاکتورهای محیطی

شرایط محیطی مانند تاثیرات بد داروها، وجود عفونت در بدن مادر و غیره ممکن است به جنین او منتقل شود و به همین دلیل نوزاد با انواع بیماری های قلبی عروقی متولد می شود.

دلایل ناشناخته

با وجود اینکه علم پزشکی تا کنون پیشرفت های چشمگیری داشته است، اما همیشه از جمله دلائل بروز بیماری های قلبی مادرزادی، مشکلات بسیار تاثیرگذار ناشناخته است.   

دلائل ایجاد بیماری های قلبی مادرزادی

انواع بیماری قلبی مادرزادی

در ادامه به بعضی از بیماری های قلبی مادرزادی می پردازیم:

  • نقص دیواره بین دهلیزی
  • نقص مهره ای دهلیزی
  • انسداد آئورت
  • دو خروجی در بطن راست
  • عدم انتقال خون به شریان های بزرگ
  • نقص دیواره بین بطنی
  • و غیره.

علائم و نشانه ها

معمولا بیماری های قلبی مادرزادی در نوزادان به وسیله آزمایش های مختلف و انجام معاینات پس از تولد در همان هفته های اول قابل تشخیص است، ولی به صورت کلی نشانه ها و علائم زیر زنگ خطری برای وجود بیماری های قلبی در نوزاد است:

  • داشتن تپش قلب نامنظم یا شدید
  • داشتن درد در قفسه سینه
  • رنگ پوست غیرعادی
  • حالت غیرطبیعی ناخن ها
  • تعرق بالا و بدون دلیل ظاهری نوزاد

از جمله دیگر علائم شایع بیماری های قلبی وراثتی می توان به موارد زیر اشاره کرد:

سرماخوردن مکرر و بی دلیل

ضعف بدون دلیل

تنگی نفس

احساس خفگی

انواع بیماری قلبی وراثتی

بیماری های قلبی وراثتی به چند دسته تقسیم می شوند. از جمله کاردیومیوپاتی های خانوادگی که شامل موارد زیرند:

  • کاردیومیوپاتی هیپرتروفیک(HCM)
  • کاردیومیوپاتی انحرافی خانوادگی(DCM)
  • کاردیومیوپاتی بطن چپ قلبی آریتمی (ARVC)
  • کاردیومیوپاتی محدود کننده

انواع آریتمی های خانوادگی شامل موارد زیرند:

  • سندرم QT طولانی/کوتاه
  • سندرم بروگادا
  • فیبریلاسیون دهلیزی

عوارض بیماری قلبی مادرزادی

بیماری های قلبی ارثی طیف گسترده ای از عوارض را با خود به همراه می آورند. علاوه بر این، ریسک ابتلا به دیگر بیماری ها را هم در کودک بالا می برند. بعضی از مهم ترین این بیماری ها را در زیر آورده ایم:

  • عدم انعقاد خون
  • بوجود آمدن عفونت داخلی قلب
  • آریتمی قلبی به همراه تپش نامنظم قلب
  • بالا رفتن فشار خون
  • مشکل نارسایی قلبی

تشخیص بیماری های قلبی وراثتی

نوزاد باید توسط بهترین متخصص قلب و عروق معاینه می شود. برخی از بیماریهای قلبی وراثتی، می تواند  در دوران بارداری با یک نوع سونوگرافی خاص به نام اکوکاردیوگرام جنین، تشخیص داده شوند که  یکسری تصاویر سونوگرافی از قلب کودک ثبت می کند.

جالب است بدانید که برخی از بیماری های CHD ممکن است تا پس از تولد و یا حتی در دوران کودکی یا بزرگسالی بیمار قابل تشخیص نباشند. اگر پزشک متخصص قلب و عروق شک داشته باشد که بیمار به  CHD مبتلا شده است، باید چندین آزمایش از کودک برای اطمینان از تشخیص صحیح پزشک انجام شود.

درمان بیماری

درمان بیماری قلبی وراثتی به شدید بودن و نوع نقص موجود در بیمار وابسته است. بعضی از نوزادانی که مبتلا به این نوع بیماری ها هستند، ممکن است برای ترمیم رگ های خونی یا خود قلب به یک تا چند عمل جراحی احتیاج داشته باشند. اما گاهی اوقات نقص و مشکل قلب کاملا قابل ترمیم نیست، ولی این شیوه های درمانی می‌توانند موجب بهبود عملکرد قلب و جریان خون در رگ ها شوند. با این وجود باز هم ممکن است پس از برطرف کردن نقص قلبی بیمار ، بیماری CHD درمان نشود.

به صورت کلی دو روش اصلی برای درمان بیماری های قلبی وراثت وجود دارد که شامل موارد زیر می شود:

عمل کاتتر

کاتتر لوله ایست انعطاف پذیر و باریک که پزشک متخصص آن را از طریق بوجود آوردن یک سوراخ کوچک روی پوست وارد شریان های خونی می کند و به این شیوه بسیاری از بیماری های قلبی را درمان می کند.

روش جراحی

روش دوم برای درمان این نوع بیماری های قلبی، جراحی است. گاهی ممکن است پزشک متخصص به این نتیجه برسد که با شیوه کاتتر بیمار درمان نمی شود در نتیجه عمل قلب باز برای او انجام خواهد گرفت که خیلی هم از روش کاتتر مشکل تر است.

دکتر بهاره جهانشاهی

دکتر بهاره جهانشاهی

متخصص قلب و عروق

فلوشیپ تصویربرداری قلب و عروق
عضو انجمن قلب اروپا
عضو انجمن آترواسکلروز ایران

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.